Menü ARTI5TV
Tarih: 17.11.2026 16:53
Bradford'da Pitty Beck Wetland Projesi Doğal Akışı Geri Getirdi

Bradford'da Pitty Beck Wetland Projesi Doğal Akışı Geri Getirdi

Facebook Twitter Linked-in

Pitty Beck’te on yıllardır akışı kesen eski set kaldırıldı. Allerton’daki kentsel sulak alan, sel riskine karşı doğal bir kalkana, yaban hayatı için de yeni bir sığınağa dönüştü.

Bradford’ın batısındaki Allerton’da küçük bir dere, kentlerdeki suyolları için büyük bir umut taşıyor. Pitty Beck üzerindeki eski setin kaldırılmasından yalnızca bir saat sonra balıklar akıntıya karşı yüzmeye başladı. Uzun yıllar önlerine çıkan beton engel artık yoktu. Bu küçük an, projenin ilk ve en somut başarısı olarak kayda geçti.

SON HALKA: SET TARİHE KARIŞTI

Çevre Ajansı, Aire Rivers Trust ve West Yorkshire Birleşik Otoritesi’nin ortak yürüttüğü proje, setin sökülmesiyle son aşamasına ulaştı. Aire Rivers Trust’ın verdiği bilgiye göre Pitty Beck sulak alanlarındaki inşaat çalışmaları, halkla istişare, kapsam belirleme ve tasarım sürecinin ardından Haziran ve Temmuz 2026'da tamamlandı. 

Proje yöneticisi Ineke Jackson, balıkların bu kadar kısa sürede yukarı akıntıya yönelmesini hem insanlar hem doğa için kazanım olarak değerlendirdi. Bu, derenin yeniden “nefes almaya” başladığının ilk işaretiydi.

SAĞANAKTA SÜNGER GİBİ ÇALIŞAN BİR VADİ

Setin yerinde artık yeni bir sazlık sulak alan ve durgun su bölümü (backwater) bulunuyor. Mühendisler sahaya kentin sel savunmasını güçlendirecek bir dizi doğal yapı da ekledi. Bunlar arasında yeni bir baypas kanalı, doğal malzemeden yapılmış “sızdıran barajlar” ve alçaltılmış dere kıyıları var.

Bu düzenlemelerin ortak görevi şu: Şiddetli yağışlarda suyu geçici olarak tutup akışı yavaşlatmak, böylece aşağıdaki alçak mahallelerin sel riskini azaltmak. Projede ayrıca sahanın alt ucundaki, zaman zaman taşkın suyu boşaltan birleşik kanalizasyon taşma çıkışının (CSO) çevresinden dolanacak şekilde derenin yeni bir güzergâha yönlendirilmesi planlandı. 

İŞLEVSİZ HAVUZLARDAN ÇİÇEKLİ ÇAYIRLARA

Eski sulak alanın iki hücresi uzun süredir işlevini yitirmişti. Bu hücreler yerli kır çiçekleriyle yeniden ekildi ve kuşlar, böcekler ve diğer yaban hayatı için yeni yaşam alanlarına dönüştü. Üçüncü hücrenin kıyıları alçaltıldı, taşkın ovasında sığ çukurlar açıldı. Bu çukurlar sudaki sedimanı süzerek dereye daha temiz su ulaşmasını sağlıyor.

KOPUK HABİTATLAR YENİDEN BİRLEŞİYOR

Aire Rivers Trust’tan Jim Hirst’e göre yapılan çalışmalar Pitty Beck boyunca parçalanmış habitatları yeniden birbirine bağladı. Balıklar artık derede hem yukarı hem aşağı serbestçe hareket edebiliyor. Yeni sulak alanlar balıklar, su böcekleri ve sucul bitkiler için elverişli bir ortam sunuyor.

Bu bağlantı bölge açısından hayati önem taşıyor. Aire Rivers Trust’ın aktardığına göre 2024 Yorkshire Doğa Durumu Raporu, Yorkshire’daki sulak alanların yüzde 80'inden fazlasının yok olduğunu ve bunun habitat parçalanmasına ve biyolojik çeşitlilik kaybına yol açtığını ortaya koydu. 

KIŞ GELİYOR, FİDANLAR TOPRAKLA BULUŞACAK

Çalışmalar bitmiş değil. Aire Rivers Trust ekibi ve gönüllüler kış aylarında dere kenarına yerli ağaç ve çalı türleri dikecek. Kökler kıyıyı sağlamlaştıracak, gölge suyu serinletecek. Böylece ekosistemin uzun vadede ayakta kalması desteklenecek.

DAHA BÜYÜK BİR TABLONUN PARÇASI

Proje, DEFRA’nın Su Çevresi İyileştirme Fonu (WEIF) ve West Yorkshire Birleşik Otoritesi’nin Doğal Sel Yönetimi Programı’ndan finansman aldı. Pitty Beck, Orta Aire Nehri’ne dökülen küçük dereleri canlandırmayı hedefleyen Better Becks programının halkalarından biri.

Bradford için mesaj net: Beton ve kanallarla dizginlenen kentsel dereler, doğaya alan açıldığında kısa sürede kendini toparlayabiliyor. Bazen bunun için tek bir setin kalkması yetiyor.

Kaynak: Birleşik Krallık Hükümeti (GOV.UK) – Orijinal haber




Orjinal Habere Git
— HABER SONU —