- A-
- A
- A+
Pitty Beck’te on yıllardır akışı kesen eski set kaldırıldı. Allerton’daki kentsel sulak alan, sel riskine karşı doğal bir kalkana, yaban hayatı için de yeni bir sığınağa dönüştü.
Bradford’ın batısındaki Allerton’da küçük bir dere, kentlerdeki suyolları için büyük bir umut taşıyor. Pitty Beck üzerindeki eski setin kaldırılmasından yalnızca bir saat sonra balıklar akıntıya karşı yüzmeye başladı. Uzun yıllar önlerine çıkan beton engel artık yoktu. Bu küçük an, projenin ilk ve en somut başarısı olarak kayda geçti.
SON HALKA: SET TARİHE KARIŞTI
Çevre Ajansı, Aire Rivers Trust ve West Yorkshire Birleşik Otoritesi’nin ortak yürüttüğü proje, setin sökülmesiyle son aşamasına ulaştı. Aire Rivers Trust’ın verdiği bilgiye göre Pitty Beck sulak alanlarındaki inşaat çalışmaları, halkla istişare, kapsam belirleme ve tasarım sürecinin ardından Haziran ve Temmuz 2026'da tamamlandı.
Proje yöneticisi Ineke Jackson, balıkların bu kadar kısa sürede yukarı akıntıya yönelmesini hem insanlar hem doğa için kazanım olarak değerlendirdi. Bu, derenin yeniden “nefes almaya” başladığının ilk işaretiydi.
SAĞANAKTA SÜNGER GİBİ ÇALIŞAN BİR VADİ
Setin yerinde artık yeni bir sazlık sulak alan ve durgun su bölümü (backwater) bulunuyor. Mühendisler sahaya kentin sel savunmasını güçlendirecek bir dizi doğal yapı da ekledi. Bunlar arasında yeni bir baypas kanalı, doğal malzemeden yapılmış “sızdıran barajlar” ve alçaltılmış dere kıyıları var.
Bu düzenlemelerin ortak görevi şu: Şiddetli yağışlarda suyu geçici olarak tutup akışı yavaşlatmak, böylece aşağıdaki alçak mahallelerin sel riskini azaltmak. Projede ayrıca sahanın alt ucundaki, zaman zaman taşkın suyu boşaltan birleşik kanalizasyon taşma çıkışının (CSO) çevresinden dolanacak şekilde derenin yeni bir güzergâha yönlendirilmesi planlandı.
İŞLEVSİZ HAVUZLARDAN ÇİÇEKLİ ÇAYIRLARA
Eski sulak alanın iki hücresi uzun süredir işlevini yitirmişti. Bu hücreler yerli kır çiçekleriyle yeniden ekildi ve kuşlar, böcekler ve diğer yaban hayatı için yeni yaşam alanlarına dönüştü. Üçüncü hücrenin kıyıları alçaltıldı, taşkın ovasında sığ çukurlar açıldı. Bu çukurlar sudaki sedimanı süzerek dereye daha temiz su ulaşmasını sağlıyor.
KOPUK HABİTATLAR YENİDEN BİRLEŞİYOR
Aire Rivers Trust’tan Jim Hirst’e göre yapılan çalışmalar Pitty Beck boyunca parçalanmış habitatları yeniden birbirine bağladı. Balıklar artık derede hem yukarı hem aşağı serbestçe hareket edebiliyor. Yeni sulak alanlar balıklar, su böcekleri ve sucul bitkiler için elverişli bir ortam sunuyor.
Bu bağlantı bölge açısından hayati önem taşıyor. Aire Rivers Trust’ın aktardığına göre 2024 Yorkshire Doğa Durumu Raporu, Yorkshire’daki sulak alanların yüzde 80'inden fazlasının yok olduğunu ve bunun habitat parçalanmasına ve biyolojik çeşitlilik kaybına yol açtığını ortaya koydu.
KIŞ GELİYOR, FİDANLAR TOPRAKLA BULUŞACAK
Çalışmalar bitmiş değil. Aire Rivers Trust ekibi ve gönüllüler kış aylarında dere kenarına yerli ağaç ve çalı türleri dikecek. Kökler kıyıyı sağlamlaştıracak, gölge suyu serinletecek. Böylece ekosistemin uzun vadede ayakta kalması desteklenecek.
DAHA BÜYÜK BİR TABLONUN PARÇASI
Proje, DEFRA’nın Su Çevresi İyileştirme Fonu (WEIF) ve West Yorkshire Birleşik Otoritesi’nin Doğal Sel Yönetimi Programı’ndan finansman aldı. Pitty Beck, Orta Aire Nehri’ne dökülen küçük dereleri canlandırmayı hedefleyen Better Becks programının halkalarından biri.
Bradford için mesaj net: Beton ve kanallarla dizginlenen kentsel dereler, doğaya alan açıldığında kısa sürede kendini toparlayabiliyor. Bazen bunun için tek bir setin kalkması yetiyor.
Haber Editörü
Lalezar Ertürk
Bradford'da Pitty Beck Wetland Projesi Doğal Akışı Geri Getirdi
29. Uluslararası Ankara Tiyatro Festivali Başlıyor: 10 Günde 33 Oyun Ve 2 Atölye
6. Uluslararası Çocuk Hakları Festivali Başladı: 32 Mekânda 113 Etkinlik Çocukları Bekliyor
COP31’de Sanat Ve İklim Buluşması: 6 Sanatçıdan Doğanın Geleceğine Dair Çarpıcı Eserler
“Tat Ve Sanat: Lezzetli Resimler” Sergisi Antalya’da: İstanbul Ve Ankara’nın Ardından Yeni Durak
Ara Güler’in Kişisel Eşyaları Ve Fotoğraf Makineleri İlk Kez Bir Arada: “Master Of Leica” Sergisi Açıldı
Turgut Pura Vakfı’ndan Sanatçılara 270 Bin TL Ödüllü Fırsat: 43. Resim Yarışması Başladı
Pera Müzesi’nde “Cumhuriyetin Kamera Arkası” Sergisi: 90 Bin Negatif Arasından Tarihe Işık Tutan Kareler
Canan Tolon’un “Çok Erken Çok Geç” Sergisi Londra’da: 40 Yıllık Sanat Yolculuğu Dirimart’ta
İstanbul Modern’de Çocuklara Özel Ara Tatil Sanat Okulu: 10 Farklı Atölye Düzenlenecek
Galeri 77’nin Yeni Adresi Şarap İskelesi: “Köklenme” Sergisi 14 Kasım’da Açılıyor
Çin’in ekim ayı verileri iç talebin zayıfladığını gösteriyor
COP31 Antalya’da Rekor Katılım Sayısına Ulaştı
Yeni Parti'li Şevki Türktaş, 3 yaşındaki kızından nafaka kaçırmak için 155 taşınmazı devretti
Brezilya’nın Maracaju kentinde eski damadın silahlı saldırısında emekli polis memuru çifti öldü
Ziraat Bankası, COP31'de 2 milyar dolarlık sürdürülebilir finansman sağladı
Kripto uzmanı Helin Çelik, Bitcoin’in 60 bin dolar seviyesine gerileyebileceğini uyardı
Kültür Yolu Festivali 2026’da 34,5 Milyon Katılımcıya Ulaştı, 2027’ye 32 Şehre Yayılacak
Jeoloji uzmanı Osman Bektaş, Marmara'da depremin nerede başladığını ve durduğunu açıkladı
Youth Justice Board, çocuk suç kaydı reformu önerilerini memnuniyetle karşıladı
Birleşik Krallık Dijital İtiraz Servisi Microsoft Kesintisi Nedeniyle Kapalı
Ülkedeki Yarı Milyon Çalışana Yeni İşveren Tasarruf Programları
UKHSA, Kuzey İngiltere ve Yorkshire bölgelerinde sarı soğuk‑sağlık uyarısı yayınladı
AB, COP31'de Akdeniz İçin 25 Milyar Avroluk Temiz Enerji Yatırımını Açıklıyor
Komisyon Üyesi Roswall, Wuppertal’da Çevrimsel Ekonomi Yasası ile Rekabeti Güçlendireceklerini Duyurdu
AB üyelik süreci, Ukrayna ve Moldova’da toplumsal reformları hızlandırıyor
Yükleniyor




